2026 йил 1 сентябрдан эътиборан Қозоғистонда  ҚР СТ 1756-2026  “Савдо хизматлари. Умумий талаблар” миллий андазаси  кучга кирди. У ҚР СТ 1756-2024 андазаси ўрнига қабул қилинди ва савдо хизматларини ташкил этиш ҳамда сифатини баҳолашга қўйиладиган умумий талабларни янгилади.

Меъёрий талабни  ҚР Савдо ва интеграция вазирлигининг Техник созлаш ва метрология қўмитасининг «Қозоғистон андазалаштириш ва метрология институти» тайёрлаб берди.

У нимани тартибга солади?

ҚР СТ 1756-2026 чакана ва улгуржи савдо хизматларини ташкил этишнинг асосий талабларини белгилайди. Яъни, товарларни қабул қилиш, сақлаш, сотишдан олдин тайёрлаш, жойлаштириш, харидорга тақдим этиш, ҳисоб-китоблар ва сотишдан кейинги хизмат кўрсатиш тартибига оид умумий талабларни.

Харидорга маълумот бериш ва қулай шароитлар яратиш

Янги талабларда харидорга зарур ва ишончли маълумотлар бўлишига эътибор қаратилади. Савдо иншоотларида товарларнинг турлари, истеъмол хусусиятлари, ишлаб чиқарувчилари, кўрсатиладиган хизматлар каби маълумотлар тақдим этилиши керак.

Бундан ташқари, савдо залларида товарларни тартибли жойлаштириш, кириш ва чиқиш жойлари қулайлиги, ёруғлик, ҳаво алмашинуви, ҳарорат, шовқин ва санитария шароитлари талаблари инобатга олиниши керак.

Шунингдек, эҳтиёжманд фуқароларнинг савдо иншоотларига тўсиқсиз кириб-чиқиши учун ҳам шароит яратилиши зарур.

Электрон ва масофавий савдо ҳам киритилган

Ҳужжатда электрон савдо, интернет-дўконлар, мобиль иловалар, масофавий савдо, товарларни буюртма асосида етказиб бериш ва автоматлар орқали сотиш каби фаолият турлари ҳам кўзда тутилган.

Хариб қилинган товарлар етказиб берилгандан сўнг, тегишли ҳужжатлар истеъмолчига тақдим этилади. Шу жумладан, маҳсулот ва нақд пул квитанцияси ёки кафолат картаси ва фойдаланиш қўлланмаси (бор бўлса).

Ижтимоий аҳамиятга молик озиқ-овқат маҳсулотларига махсус талаблар

ҚР СТ 1756-2026- нинг муҳим янгиликларидан бири – бу ижтимоий аҳамиятга эга озиқ-овқат маҳсулотларини етказиб беришга қўйиладиган талаблар белгиланди.

Б ҳолатда улгуржи етказиб берувчи товарларни харид қилиш, сақлаш, логистика ва сотиш жараёнида ҳосил бўлган қўшимча қийматни аниқ харажатлар билан тасдиқлаши зарур.

Андазанинг  А иловасида ижтимоий аҳамиятга молик озиқ-овқат маҳсулотларининг хусусиятлари аниқ кўрсатилган. Буларга биринчи навли буғдой уни ва нони, макарон маҳсулотлари, гречка, гуруч, картошка, сабзи, пиёз, карам, шакар, кунгабоқар ёғи, қўй, йилқи ва мол гўшти, товуқ гўшти, сут, айрон, сариёғ, тухум, туз, творог, сабзавотлар, олма, балиқ, қаймоқ, пишлоқ ва қора чой кирган.

Ушбу маҳсулотларнинг ташқи кўриниши, таркиби, ёғ миқдори, ташқи хусусиятлари, қадоқлаш ва бошқа мажбурий кўрсаткичлари тегишли андазалар асосида белгиланган.

Туркистон вилояти учун аҳамияти

Савдо соҳаси минтақа иқтисодиётининг муҳим йўналишларидан бири ҳисобланади. Шу боис билан савдо субъектларига янги миллий андаза талабларини тушунтириш, истеъмолчилар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш ва хизматлар сифатини ошириш  муҳим аҳамият касб этади.

Туркистон вилоятидаги савдо соҳасидаги тадбиркорлик субъектларига янги андаза талаблари билан танишиш ва ўз фаолиятини амалдаги қонунчилик ва андазалаштириш ҳужжатлари асосида ташкил этиш тавсия этилади.